Szybki kontakt

Centrum Prawa Pracy

Urlop wypoczynkowy

Prawo do urlopu jest jednym z podstawowych praw pracowników. Pracodawca musi być świadomy tego, iż za nieprzestrzeganie przepisów w tym zakresie, może zostać nałożona na niego kara. 

Z dzisiejszego wpisu dowiesz się:
  • czym jest urlop wypoczynkowy
  • co oznacza urlop w naturze
  • jaki jest zakres podmiotowy
  • jaki jest wymiar urlopu wypoczynkowego
  • jak udziela się urlopu wypoczynkowego
  • jak wygląda kwestia urlopu wypoczynkowego w okresie wypowiedzenia umowy
  • z jakich elementów składa się prawidłowy wniosek o urlop. 

 

Definicja urlopu wypoczynkowego

Urlop wypoczynkowy jest corocznym, nieprzerwanym i płatnym okresem zwolnienia pracownika od obowiązku świadczenia przez niego pracy u pracodawcy. Prawo do urlopu wypoczynkowego zostało zagwarantowane zarówno w Kodeksie pracy jak i w Konstytucji. Celem urlopu wypoczynkowego jest zregenerowanie sił przez pracownika.

 

Urlop w naturze – co oznacza? 

Prawo do urlopu w naturze jest wynikiem celu urlopu wypoczynkowego. Jak wcześniej wspomniano, celem urlopu wypoczynkowego jest regeneracja pracownika, dlatego też urlop ten powinien być udzielany przez pracodawcę. Wyłącznie w wyjątkowych sytuacjach w zamian za urlop wypoczynkowy wypłaca się ekwiwalent. 

 

Zakres podmiotowy urlopu wypoczynkowego

Prawo do urlopu wypoczynkowego posiada pracownik, który świadczy pracę na podstawie umowy:

  • o pracę
  • wyboru
  • mianowania
  • powołania
  • spółdzielczej umowy o pracę
  • o pracę nakładczą (dotyczy to niektórych osób). 

 

Wymiar urlopu wypoczynkowego

W kwestii urlopów wypoczynkowych ważnym aspektem jest to, jakie warunki muszą zostać spełnione przez pracownika, aby otrzymał on urlop w danym wymiarze.

Pracownikowi, który jest zatrudniony krócej niż 10 lat, przysługuje 20 dni urlopu. Do okresu zatrudnienia należy zaliczyć również ukończenie:

  • szkoły zawodowej – 3 lata
  • szkoły średniej ogólnokształcącej – 4 lata
  • szkoły średniej  zawodowej – 5 lat
  • szkoły policealnej – 6 lat
  • szkoły wyższej – 8 lat.

Pracownikowi, który jest zatrudniony dłużej niż 10 lat, przysługuje 26 dni urlopu. W tym przypadku do okresu zatrudnienia zalicza się również ukończenie:

  • szkoły zawodowej – 3 lata
  • szkoły średniej ogólnokształcącej – 4 lata
  • szkoły średniej  zawodowej – 5 lat
  • szkoły policealnej – 6 lat
  • szkoły wyższej – 8 lat.

Informacją, którą należy zapamiętać jest to, że jeśli została ukończona np. szkoła wyższa, to do okresu zatrudnienia nie wlicza się już ukończenia szkoły średniej. 

 

Udzielenie urlopu wypoczynkowego

Urlop wypoczynkowy jest udzielany w dniach, jednak rozliczenie go jest godzinowe. Co to oznacza? Jeden dzień urlopu wypoczynkowego odpowiada 8 godzinom pracy. Warto wspomnieć również o tym, że w sytuacji, kiedy system pracy wynosi więcej niż 8 godzin na dobę bądź pracownik jest zatrudniony w niepełnym wymiarze godzin, wówczas stosuje się zasadę przeliczeń godzinowych. 

 Pracodawca ma obowiązek udzielenia urlopu pracownikowi w tym roku kalendarzowym, w którym pracownik nabył prawo do urlopu wypoczynkowego. W sytuacji, kiedy nie jest to możliwe, pracodawca musi udzielić pracownikowi zaległego urlopu najpóźniej do 30 września kolejnego roku. 

 

Urlop wypoczynkowy a okres wypowiedzenia

W okresie wypowiedzenia umowy pracownik powinien wykorzystać urlop zarówno bieżący, jak i zaległy. W tym przypadku pracodawca zobowiązany jest do udzielenia urlopu wypoczynkowego bez wcześniejszego złożenia wniosku urlopowego przez pracownika i bez jego zgody. Nie wpływa na to ani długość okresu wypowiedzenia ani to, kto wypowiedział umowę. 

 

Wniosek o urlop wypoczynkowy

Wniosek o urlop wypoczynkowy powinien być złożony pisemnie. Nie ma jednak terminu, w którym pracownik jest zobowiązany do tego, aby przedłożyć ten wniosek pracodawcy. Tutaj należy kierować się aspektami organizacyjnymi. Im wcześniej pracodawca otrzyma od pracownika wniosek o urlop wypoczynkowy, tym łatwiej będzie mu zorganizować pracę. Przed planowanym urlopem wypoczynkowym zawsze powinien zostać złożony wniosek.

Elementy wniosku o urlop wypoczynkowy to:

  • wskazanie pracodawcy
  • wskazanie wnioskodawcy (pracownika)
  • data oraz miejsce sporządzenia wniosku
  • tytuł pisma tj. wniosek o urlop wypoczynkowy, wniosek o udzielenie urlopu wypoczynkowego
  • prośba o udzielenie urlopu
  • wskazanie początku oraz końca urlopu (data rozpoczęcia oraz zakończenia urlopu wypoczynkowego)
  • własnoręczny podpis. 

 

Jeśli masz jakiekolwiek wątpliwości czy pytania odnośnie właściwego wymiaru urlopu czy jego udzielania, zapraszamy do konsultacji z naszymi specjalistami z Kancelarii Centrum Prawa Pracy.